Eruca cappadocica tohumu yağından biyodizel üretimine etki eden parametrelerin Taguchi metodu ile optimizasyonu


COŞKUN N. Y. (Yürütücü), YEŞİLYURT M. K., YILBAŞI Z.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Diğer, 2026 - Devam Ediyor

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Destek Programı: BAP Diğer
  • Başlama Tarihi: Ocak 2026
  • Bitiş Tarihi: Devam ediyor

Proje Özeti

Fosil yakıt rezervlerinin sınırlı olması, enerji arz güvenliği ve çevresel etkiler gibi nedenlerle alternatif ve yenilenebilir yakıt kaynaklarına ilgi giderek artmaktadır. Bu kapsamda biyoyakıtlar, yenilenebilir nitelikleri ve karbon döngüsü ile uyumlu yapıları nedeniyle alternatif enerji kaynakları arasında önemli bir yer tutmaktadır. Biyoyakıtlar içerisinde biyokütle temelli yakıtlar, tarımsal üretime dayalı olmaları ve yerel kaynaklardan elde edilebilmeleri açısından önemli bir potansiyel sunmaktadır. Biyokütle yakıtları arasında yer alan biyodizel ise dizel motorlarda kullanılabilmesi, mevcut altyapıya uyumlu olması ve farklı bitkisel yağlardan üretilebilmesi nedeniyle öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, gıda amacıyla kullanılmayan ve literatürde örnek çalışmalarının görülmediği yağlı tohum bitkilerinden biri olan Eruca cappadocica (ızgın) tohumlarından elde edilen ham yağın biyodizel üretiminde hammadde olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında öncelikle Eruca cappadocica tohumlarından ham yağ elde edilecek, yağın serbest yağ asidi miktarı ve yağ asidi kompozisyonu belirlenecektir. Elde edilen ham yağdan biyodizel üretiminde, katalizör oranı, alkol/yağ molar oranı, reaksiyon sıcaklığı ve reaksiyon süresi gibi üretim parametrelerinin biyodizel verimine etkisi incelenecektir. Söz konusu parametrelerin optimizasyonu, deney sayısını azaltarak güvenilir sonuçlar elde edilmesine olanak tanıyan Taguchi deney tasarımı yöntemi kullanılarak gerçekleştirilecektir. Taguchi metodunda 4 faktörlü 3 seviyeli deney tasarımı uygulanacak ve biyodizel veriminin artırılmasına yönelik çalışmalar gerçekleştirilecektir. Optimum üretim koşullarının belirlenmesinin ardından doğrulama deneyleri yapılacak ve elde edilen biyodizelin bazı temel yakıt özellikleri (serbest yağ asidi miktarı, asit sayısı, nem ve uçucu madde içeriği, yoğunluk ve kinematik viskozite) analiz edilerek TS EN 14214 standardı ile karşılaştırılacaktır. Bu yönüyle çalışma, Eruca cappadocica bitkisinin biyodizel üretiminde potansiyel bir hammadde olarak değerlendirilmesine yönelik bilimsel veriler sunmayı hedeflemektedir.