TFRS 8 FAALİYET BÖLÜMLERİ STANDARDI'NIN DEĞERLENDİRİLMESİ


Dr. Öğr. Üyesi NURETTİN ÖZDEMİR

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Doç. Dr. Ganite Kurt

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

İşletme sahip ve yöneticilerinin, işletmeye kredi verenlerin işletmeye ait bilgi ihtiyaçları sürekli artmakta ve bu bilgiler işletmenin çeşitli yönleriyle ilgili olmaktadır. İşletmelerin ürettiği ürünlerin çeşitlenmesi ve farklı coğrafi bölgelerde faaliyet göstermesi ile birlikte bölümsel faaliyet sonuçlarına olan ihtiyaçlar artmıştır. Finansal bilgi kullanıcıları, işletme performansını daha iyi anlayabilmek ve bölümler arasında karşılaştırma yapabilmek için işletmelerin faaliyet bölümleri bazında sunduğu finansal bilgilere ihtiyaç duyarlar. 

İşletmelerin ürettiği ürünlerin hangilerinin kârlı olduğunu, hangi satış bölgelerinin diğerlerinden daha yüksek performansa sahip olduğunu ve hangi üretim bölümlerinin kapasiteyi veya kaynakları diğerlerinden daha etkin kullandığını tespit edebilmek ancak bölümsel bazda raporlanan bilgilerle mümkün olabilmektedir. 1960’lı yılların başında işletmelerin holdingleşmeye başlaması ile birlikte faaliyet alanları genişlemiştir. Bu işletmelerin bazıları kendi istekleri ile bölümsel bazda raporlama yapmalarına karşılık, 1960’lı yılların sonlarına doğru finansal bilgilerin faaliyet bölümlerine göre sunulması gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu durum uluslar arası muhasebe komitelerinin dikkatini çekmiş ve bu alanda 1970’li yıllardan itibaren çeşitli düzenlemeler yapmışlardır. 

Ülkemizde ise, Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu tarafından bölümsel raporlama ile ilgili olarak, Finansal Bilgilerin Bölümlere Göre Raporlanması 122

Standardı (TMS 11) Nisan 1996 tarihinde yayınlanmıştır. Daha sonra bu standardın yerine 03.03.2006 tarih ve –26097 sayılı Resmi Gazetede Bölümlere Göre Raporlamaya İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 14) hakkında Tebliğ Sıra No: 24 yayınlanmıştır. Daha sonra bu standart değiştirilerek 15.07.2007 tarih ve 26583 no ile Resmi Gazete’de yayınlanan ve 01.01.2009 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Faaliyet Bölümlerine İlişkin Türkiye Finansal Raporlama Standardı (TFRS 8) yayınlanmıştır. TFRS 8 Faaliyet Bölümleri Standardı’nın yürürlüğe girmesi ile TMS 14 Bölümlere Göre Raporlama Standardı yürürlükten kaldırılmıştır.

Bu çalışma; işletmelerin açıklayacakları bilgilere yeni bir boyut getiren TFRS 8 Faaliyet Bölümleri Standardı’nın incelenmesi, TMS 14 Bölümlere Göre Raporlama Standardı ile karşılaştırılması ve Türkiye uygulamasında karşılaşılan sorunların değerlendirilmesi amacıyla hazırlanmıştır.