Adolesan dişi sıçanlarda izotretinoinin oosit maturasyonu üzerine etkisi


Arş. Gör. Dr. PINAR KAÇAMAK

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Dr. Candan Özoğul

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP)

Özet:

Ergenlik sivilcesi olarak bilinen ve kronik dermatozlardan biri olan Akne Vulgaris, pilosebase ünitenin iltihabi hastalığı olup tüm ırklarda ve iki cinsiyette eşit oranda görülmektedir. A vitamini türevi retinoidlerin sentetik üyelerinden olan izotretinoin, 20 yılı aşkın süredir orta ve şiddetli AV tedavisinde kullanılmaktadır. Literatürde iso’nun birçok yan etkisi olduğu bilinmekle birlikte, infertiliteye neden olduğunu iddia eden az sayıda çalışma bulunmaktadır. Ancak bu çalışmaların incelenen parametreleri klinikte yanıt bekleyen sorulara cevap verebilecek düzeyde değildir. Bu çalışmada iso uygulaması ve oosit maturasyonu arasındaki ilişki ile ilgili az sayıda bulunan literatür verilerine katkı sağlamayı hedefledik ve litaratüre uygun olarak planlanan iso uygulamasının dişi sıçan gonadlarındaki oosit maturasyonu üzerine olası toksik etkilerini histokimyasal (periyodik asit-Schiff) ve immünohistokimyasal (GDF-9 ve BMP-15) olarak inceledik. 32 adet adolesan dişi sıçan her birinde 8 denek olacak şekilde 4 gruba ayrıldı: kontrol grubu, susam yağı (çözücü) grubu, düşük doz grubu ve yüksek doz grubu. Çalışmamızın sonunda izotretinoinin düşük doz uygulamasının primordiyal ve primer folliküllerde yer alan kumulus-oosit kompleksinde hasar belirtilerinin ilk sinyallerini oluşturduğu gözlenmiştir. Histolojik ve moleküler sonuçlarla ortaya konan bu bulgu, yüksek doz uygulamasında ise daha ileri olarak sergilenmiştir ve folliküllerin ileri farklanmasının multilaminar primer follikülde bloke edildiği, kumulus oosit komplekslerinin sekonder follikül aşamasından itibaren atretik follikülden çok dejeneratif bulgular sergilediği belirlenmiştir.