Para-Taekwondo Sınıflandırma Deneyimleri: Nitel Bir Araştırma ve Kavramsal ÇerçeveÖnerisi


Creative Commons License

Baykan E., İnan M.

Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, cilt.20, sa.2, ss.540-562, 2026 (Hakemli Dergi)

Özet

Öz: Bu araştırma, para-taekwondo sporcularının sınıflandırma sistemine ilişkin deneyimlerini incelemeyi ve sistemin eşitlik, rekabet ve yönetsel süreçler bağlamında nasıl değerlendirildiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, yorumlayıcı paradigma çerçevesinde yürütülen nitel bir çalışmadır. Veriler, müsabaka kategorisindeki K41 ve K44 sınıflarında ve poomsae kategorisindeki P20 sınıfında yer alan toplam 20 aktif para-taekwondo sporcusuyla gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmış ve refleksif tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Bulgular, katılımcıların bir bölümünün sınıflandırma sistemini adil rekabeti destekleyen bir yapı olarak değerlendirdiğini; buna karşılık bazı katılımcıların boy, uzuv uzunluğu, yaş, engel türü ve farklı sınıflardaki sporcuların birlikte yarışması gibi durumları eşitsizlik kaynağı olarak algıladığını göstermiştir. Ayrıca sınıflandırma deneyiminin motivasyon, özgüven ve spora bağlılık süreçleriyle ilişkili olabileceği belirlenmiştir. Görüşmelerden oluşturulan temalardan hareketle, sınıflandırma deneyiminin yapısal, deneyimsel ve yönetsel boyutlarını birlikte ele alan sporcu merkezli bir ön kavramsal çerçeve olarak Para-Taekwondo Sınıflandırma Deneyimi Kavramsal Çerçevesi (PTSDKÇ) önerilmiştir.