Türkiye'deki Faizsiz Finans Kurumlarının Denetim Süreçleri: AAOIFI ve KGK Standartlarının Uyumu ve Denetim Uygulamalarının İyileştirilmesi


Koçsoy M., Reyhan Y.

İşletme Araştırmaları Dergisi, cilt.17, sa.1, ss.459-468, 2025 (TRDizin) identifier

Özet

Amaç – Bu çalışma, Türkiye'deki faizsiz finans kurumlarının denetim süreçlerini ve bu süreçlerin AAOIFI (Accounting and Auditing Organization for Islamic Financial Institutions) ile KGK (Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu) standartlarına uyumunu değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Faizsiz finans sisteminin temel prensipleri ve tarihçesi ele alınmış, Türkiye'deki uygulamalar ve denetim standartları karşılaştırılmıştır. Yöntem – Araştırmada doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. AAOIFI ve KGK standartları arasındaki uyumsuzluklar ve bu uyumsuzlukların denetim süreçlerine etkileri incelenmiştir. Bulgular – Elde edilen bulgular, şeriat uyumunun sağlanması için ek denetim prosedürlerine ihtiyaç duyulduğunu ve denetçilerin eğitimi ile bilinçlendirilmesinin önemli olduğunu göstermektedir. Ayrıca, mevcut denetim standartlarının uluslararası uyum eksikliklerinin denetim süreçlerinin etkinliğini olumsuz etkilediği belirlenmiştir. Tartışma – Faizsiz finans denetim süreçlerinin etkinliğini artırmak için ulusal ve uluslararası standartlar arasındaki uyumun güçlendirilmesi gerekmektedir. Şeriat danışmanlarının aktif rol alması ve denetçilerin sürekli eğitilmesi, denetim süreçlerini daha etkili hale getirebilir. Bulgular, ilgili literatürle karşılaştırılarak tartışılmıştır. Denetim süreçlerinin etkinliğini artırmak ve uluslararası standartlarla uyumlu hale getirmek için çeşitli öneriler sunulmuştur. Bu öneriler, Türkiye'deki faizsiz finans kurumlarının uluslararası piyasalarda rekabet gücünü artırma potansiyeline sahiptir.
Purpose – This study aims to evaluate the auditing processes of interest-free financial institutions in Turkey and their compliance with AAOIFI (Accounting and Auditing Organization for Islamic Financial Institutions) and KGK (Public Oversight, Accounting, and Auditing Standards Authority) standards. The fundamental principles and history of the interest-free financial system have been addressed, and practices in Turkey and auditing standards have been compared. Design/methodology/approach – The document analysis method was used in this study. The discrepancies between AAOIFI and KGK standards and their impact on auditing processes were examined. Findings – The findings indicate that additional auditing procedures are required to ensure compliance with Shariah, and the education and awareness of auditors are essential. Moreover, it was determined that the lack of international alignment in existing auditing standards negatively affects the efficiency of auditing processes. Discussion – To enhance the effectiveness of auditing processes in interest-free financial institutions, it is necessary to strengthen the alignment between national and international standards. The active involvement of Shariah advisors and the continuous education of auditors can make auditing processes more effective. The findings were compared with relevant literature and discussed accordingly. Various recommendations have been proposed to improve the efficiency of auditing processes and to align them with international standards. These recommendations have the potential to enhance the competitiveness of interest-free financial institutions in Turkey in international markets.