YETİŞTİRİCİ KOŞULLARINDA MERİNOS KOYUNLARINDA DÖL VERİMİ İLE KUZULARDA BÜYÜME VE YAŞAMA GÜCÜ ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yozgat Bozok Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, TARIM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MURAT ÇELEBİ
Danışman: Hacer Tüfekci
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada yetiştirici koşullarında Merinos koyunlarında döl verimi ile kuzularda büyüme ve yaşama gücü özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma üç yıl sürdürülmüş olup, çalışma süresince 312 baş Merinos koyunu ve 409 baş Merinos kuzu kullanılmıştır. Çalışmada incelenen döl verimi özellikleri kapsamında kuzulama oranları üç yıl için sırasıyla %95.3, %93.5 ve %94.6; kısırlık oranları ise %4.7, %6.5 ve %5.4 olarak tespit edilmiştir. Doğum tiplerine göre tek doğum oranları %89.1, %87.5 ve %85.2; ikiz doğum oranları %10.9, %12.5 ve %14.8 olarak belirlenmiştir. Döl verimi parametrelerinden koç altı koyun başına doğan kuzu sayısı sırasıyla 1.26, 1.29 ve 1.36; doğuran koyun başına düşen kuzu sayısı ise 1.33, 1.37 ve 1.44 olarak hesaplanmıştır. Kuzu doğum ağırlıkları bakımından değerlendirildiğinde, 2023, 2024 ve 2025 doğumlu kuzularda ortalama doğum ağırlıkları sırasıyla 3.46 kg, 3.13 kg ve 3.25 kg olarak belirlenmiştir. Anne yaş gruplarına göre yapılan değerlendirmede, 2–3 yaşlı, 4–5 yaşlı ve 6 yaş ve üzeri koyunlardan doğan kuzuların doğum ağırlıkları sırasıyla 3.31 kg, 3.19 kg ve 3.38 kg olarak saptanmıştır. Cinsiyet ve doğum tipine göre kuzu doğum ağırlıkları; dişi kuzularda 3.20 kg, erkek kuzularda 3.45 kg, tek doğanlarda 3.65 kg ve ikiz doğanlarda 2.94 kg olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, elde edilen bulgular sürüde döl verimi ve kuzuların yaşama gücü performansının genel olarak iyi düzeyde olduğunu ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, özellikle gebeliğin son döneminde uygulanacak besleme stratejilerinin iyileştirilmesi, kuzu doğum ağırlıklarının artırılmasına önemli katkı sağlayacaktır.