19. Yüzyıl Osmanlı Ulemasından Abdullah Eyyubi'nin Miftahu's-Sa'adeti'l-Medine Adlı Eserinin Transkripsiyonu ve Muhteva Analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yozgat Bozok Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İslam Tarihi ve Sanatları, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MESUT GÜR

Danışman: Dadaş Mutallim

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı Abdullah Eyyûbî'nin Miftâhu's-Sa'adeti'l-Medîne adlı eserin günümüzde kullandığımız Latin alfabesine çevirisini yaparak, eserin daha iyi anlaşılmasını sağlamaktır. Bu eser Semhûdi'nin kaleme aldığı Vefâ'ül-Vefâ bi-Ahbâri Dâri'l-Mustafâ adlı Arapça eserin Osmanlıca Türkçesi ile yazılmış muhtasar (özet) bir eserdir. Osmanlı Türkçesi için farkındalık oluşturmak hedeflenmiştir. Mescid-i Nebi ve Medînenin Müslüman Türkler tarafından daha iyi tanınabilmesi için müellif bu eseri kaleme almıştır. Eser günümüzde yazma olarak üç nüsha olarak bulunmaktadır. Birincisi Ankara Milli Kütüphanede, ikincisi Çorum Hasan Paşa Yazma Eser Kütüphanesi Müdürlüğünde, üçüncüsü ise Balıkesir Mutasarrıf Ali Bey Kütüphanesinde kayıtlı eserdir. Biz Ankara Milli Kütüphanede bulunan yazma eseri esas alarak çalışmamızı yaptık. Bu eserin transkripsiyonu yapılırken bilimsel transkripsiyon kuralları esas alınmıştır. Eser giriş, sekiz bölüm ve bir hatimeden oluşmaktadır. Birinci bölümde Medîne'nin isimleri, ikinci bölümde şehrin özellikleri ve faziletleri hakkında, üçüncü bölümde, beldenin ilk sakinleri ve Peygamberimize kadar kimlerin ikamet ettiği hakkında, dördüncü bölümde Ravza-i Mutahhara'nın ilk yapılışı ve zikredilen tarihe gelinceye kadarki minare ve surların yapımı hakkında, beşinci bölümde şehirdeki çarşılar, dağlar ve kuyular hakkında, altıncı bölümde Medine'deki mescitler hakkında, yedinci bölümde Baki' mezarlığı ve etrafında meşhur olmuş zatların kabirleri şehitlikler hakkında, sekizinci bölümde Medine'nin ziyaretinin vücubiyeti hakkında, hatimede ise ziyaret adabı ve okunacak dualardan bahsedilmektedir. Eserin transkripsiyonu ile Mescid-i Nebi ve Medînenin tarihi süreçte geçirdiği değişimler, günümüz ilim dünyasının hizmetine sunmak amaçlanmıştır. 2025, x + 155 Sayfa Anahtar Kelimeler: Medîne, Miili Kütüphane, Miftâh, Ḫatime