İlkokul öğretmenlerinin çalıştıkları okullara yönelik öğrenen örgüt algıları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yozgat Bozok Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, EĞİTİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NİDA SELVİ

Danışman: Emine Babaoğlan Çelik

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, Peter Senge tarafından önerilen öğrenen örgüt modeli temelinde, ilkokul öğretmenlerinin çalıştıkları okullardaki öğrenen örgüt deneyimlerini incelemektir. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışmada, durumsal çalışma ve fenomenolojik desen kullanılmış ve veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada, ölçüt örnekleme ve kartopu örnekleme yöntemiyle seçilen ilkokul öğretmenlerinden veri toplanmış ve veriler betimsel ve içerik analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin mesleki gelişimlerine yönelik eğitim fırsatlarının yetersiz olduğu ve fazla iş ile evrak yükü nedeniyle zaman sıkıntısı yaşadıkları belirlenmiştir. Okullarda ortak hedef oluşturma çabalarının olduğu ancak bazı durumlarda vizyonun yeterince benimsenmediği ve iş birliğinin yetersiz kaldığı tespit edilmiştir. Bazı öğretmenler, okulda fikirlerini özgürce ifade edebildiklerini düşünmekte ancak fikir ayrılıkları ve meslektaşlarının yeniliklere direnç göstermesi gibi sorunlar yaşamaktadır. Takım halinde öğrenme sürecinde bireysel hareket etme eğilimi ve ortak çalışma kültürünün yeterince gelişmemiş olması, öğretmenler arası bilgi paylaşımını sınırlamaktadır. Okullarda uyum kültürünün olduğu görülmekle birlikte, adaletsiz görevlendirmeler ve iletişim sorunları öğretmen motivasyonunu olumsuz etkilemekte ve sistem düşüncesinin benimsenmesini zorlaştırmaktadır. Bu doğrultuda, öğretmenlerin mesleki gelişim fırsatlarının artırılması, adil yönetim anlayışının benimsenmesi, ekip çalışmasının güçlendirilmesi, okul içi iletişimin geliştirilmesi ve öğretmenlere yönelik teşvik ve motivasyon mekanizmalarının uygulanması önerilmektedir. Bulgular, eğitim yöneticileri ve politikacılar için ilkokullarda öğrenen örgüt kültürünün geliştirilmesine yönelik önemli veriler sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Öğrenen Örgüt, Öğrenen Okul, Örgütsel Öğrenme