Alkali stresinin mürdümüğün (Lathyrus sativus L.) çimlenme ve fide gelişimine etkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yozgat Bozok Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, TARLA BİTKİLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ANIL ŞEN

Danışman: UĞUR BAŞARAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada yaygın mürdümüğün (Lathyrus sativus L.) çimlenme ve fide gelişimi üzerinde alkali stresinin etkileri incelenmiştir. Bitki materyali olarak 4403 ve 1603 yerel popülasyonlar ile GAP Mavisi ve İptaş tescilli çeşitleri kullanılmıştır. Alkali stresi Na2CO3 kullanılarak oluşturulmuş ve 4 konsantrasyonda (25, 50, 100, 150 mM) uygulanmış, kontrol olarak saf su kullanılmıştır. Çalışma bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak düzenlenmiştir. Çimlenme ve fide gelişim özellikleri saksı ortamında 25°C sabit sıcaklık, 12 saat aydınlık-12 saat karanlık koşullarda ve %70 nem içeren iklim odasında belirlenmiştir. Yetişme ortamı olarak bölgedeki tarım alanlarından alınan toprak kullanılmıştır. Denemede çimlenme oranı, sürgün boyu, kök boyu, dal sayısı, sürgün ve kök kuru ağırlıkları, ADF ve NDF içerikleri ile K, P, Ca, Mg oranları ve protein oranı incelenmiştir. İncelen özellikler üzerinde genotip ve alkali dozlarının önemli etkileri olduğu belirlenmiştir. Çimlenme özellikleri ve kök kuru ağırlığı dışındaki tüm özelliklerde sodyum uygulaması olumlu etki göstermiş ancak bu etkinin oluşmasında alkali konsantrasyonu önemli olmuştur. Yüksek dozda uygulanan alkali konsantrasyonu genel olarak incelenen özellikleri olumsuz etkilemiştir. Bununla birlikte yüksek dozlarda bile özellikle Mg ve protein içeriğinde önemli artış tespit edilmiştir.